Wanprestatie: wat betekent artikel 6:74 BW voor jou als ondernemer?

Je hebt een leverancier ingeschakeld die op een vaste datum zou leveren. Die datum komt en gaat, maar je bestelling blijft uit. Ondertussen kun jij je eigen klanten niet bedienen en loop je omzet mis. Of andersom: een klant betaalt de afgesproken factuur niet, terwijl jij het werk keurig hebt afgeleverd. In beide gevallen schiet de ander tekort in wat is afgesproken. De vraag is dan: kun je de schade die je daardoor lijdt verhalen?

Wat regelt artikel 6:74 BW?

Artikel 6:74 BW gaat over de tekortkoming in de nakoming van een verbintenis. Simpel gezegd: als iemand zijn afspraak uit een overeenkomst niet nakomt, moet diegene de schade vergoeden die jij daardoor lijdt. Dat is de hoofdregel.

Een tekortkoming kan verschillende vormen hebben. Denk aan helemaal niet leveren, te laat leveren of iets leveren dat niet voldoet aan wat is afgesproken. In al die situaties presteert de ander niet zoals het hoort, en dat kan hem verplichten om jouw schade te betalen.

Maar er zit een belangrijke uitzondering in het artikel. De schade hoeft niet vergoed te worden als de tekortkoming niet toerekenbaar is aan de ander. Met andere woorden: als de ander er niets aan kon doen en de oorzaak ook niet voor zijn risico komt, dan hoeft hij niet op te draaien voor jouw schade. Dit noem je overmacht. Denk bijvoorbeeld aan een situatie waarin het echt onmogelijk was om te presteren door omstandigheden buiten zijn macht.

Wanneer is een tekortkoming toerekenbaar?

Toerekenbaar betekent kort gezegd dat de tekortkoming de schuld van de ander is, of in ieder geval voor zijn rekening en risico komt. In de praktijk is de lat voor overmacht vrij hoog. Dat iets duurder of lastiger werd, is meestal geen overmacht. De ander moet echt kunnen aantonen dat nakomen onmogelijk was en dat dit niet aan hem te wijten is.

Voor jou als ondernemer is dit gunstig: het uitgangspunt is dat wie zijn afspraken breekt, ook de gevolgen draagt. De ander moet dan aantonen dat er sprake was van overmacht, niet jij.

Wat betekent dit in de praktijk?

Om schade daadwerkelijk vergoed te krijgen, moet je meestal wel kunnen laten zien dat je die schade ook echt hebt geleden en dat die het gevolg is van de tekortkoming. Een misgelopen order, extra inkoopkosten of een claim van je eigen klant kunnen daaronder vallen. Zorg daarom dat je zulke gevolgen goed onderbouwt.

Let ook op: in veel gevallen moet je de ander eerst een kans geven om alsnog na te komen voordat je schadevergoeding kunt eisen. Je stuurt dan een schriftelijke ingebrekestelling met een redelijke termijn. Reageert de ander niet, dan sta je sterker.

Aandachtspunten voor jou

• Leg afspraken schriftelijk vast. Duidelijke afspraken over wat, wanneer en hoe geleverd wordt, maken het veel eenvoudiger om aan te tonen dat iemand tekortschiet. Zonder heldere afspraken wordt een discussie al snel welles-nietes.
• Verzamel bewijs van je schade. Bewaar facturen, correspondentie en offertes die laten zien welke kosten of gemiste inkomsten direct het gevolg zijn van de tekortkoming. Zonder onderbouwing wordt vergoeding lastig.
• Stel de ander schriftelijk in gebreke. Geef de tegenpartij een redelijke termijn om alsnog na te komen en leg dit vast. Zo bouw je een dossier op en voorkom je dat je claim strandt op een formaliteit.

Kortom: artikel 6:74 BW geeft je een stevig fundament om schade te verhalen als een ander zijn afspraken niet nakomt. Wie goed vastlegt, bewijs verzamelt en op tijd aan de bel trekt, staat het sterkst.

Dit artikel is algemene informatie, geen juridisch advies. Twijfel je over jouw situatie? Scan je contract gratis — en als het advies moet worden, tekent er een jurist.